Francja zwróci obraz Klimta właścicielom. Pejzaż zrabowała Trzecia Rzesza w trakcie wojny17.03.2021

Róże pod drzewami należały do Nory Stiasny, zamordowanej przez hitlerowców w getcie w Izbicy.

Róże pod drzewami to obraz pełen blasku, który mieni się różnorodnością użytych barw. Gustav Klimt namalował pejaż latem 1905 roku, odpoczywając od zgiełku miasta. Tworzący w nurcie secesji artysta nanosił farbę na płótno wieloma okrężnymi ruchami pędzla. W ten sposób powstał mozaikowy wzór, idealnie wpasujący się w styl, który przez lata wyróżniał  także inne obrazy Klimat – m.in. w słynny Pocałunek.

Właścicielką Róż...  była przed wybuchem drugiej wojny światowej Eleonore „Nora” Stiasny, mieszkanka Purkersdorfu, znajdującego się w nieopodal Wiednia. Obraz zapisał jej w spadku wujek – przemysłowiec i kolekcjoner sztuki Viktor Zuckerkandlu. Po dojściu Hitlera do władzy, a następnie aneksji Austrii przez Trzecią Rzeszę w 1938 roku (czyli anschlussu), Stiasny została zmuszona do sprzedaży za półdarmo Róż pod drzewami. Zrobiła to po to, by przetrwać. Cztery laty później wraz z matką została deportowana do getta w Izbicy, gdzie obie kobiety zostały zamordowane, a reszta ich rodziny trafiła do Auschwitz – donosi cytowana przez CNN francuska minister kultury, Roselyne Bachelot.

Francuskie władze weszły w posiadanie obrazu w 1980 r. i od tego czasu znajduje się on w Musée d’Orsay. Dwa lata temu Ministerstwo Kultury wdrożyło jednak nowy program, którego jednym z założeń jest ustalenie pochodzenia znajdujących się w krajowych zbiorach dzieł sztuki, m.in. wspominanej Róży pod drzewami. Teraz, kiedy zagadka została rozwiązana, obraz wróci do potomków pani Stiasny.

– Decyzja, którą podjęliśmy nie była łatwa. Oznacza ona dla nas pozbycie się z narodowej kolekcji dzieła sztuki, które wyszło spod pędzla Gustava Klimta i było jedyną jego pracą, jaką Francja kiedykolwiek posiadała – podsumowała Bachelot. Następnie francuska minister podkreśliła, że zwrócenie Róży pod drzewami potomkom pani Stiasny to głęboki obowiązek jej kraju i cieszy się, że może wypełnić.