Za potrzebą na Księżycu. NASA organizuje konkurs na projekt kosmicznej toalety 25.06.2020

Na zwycięzcę Lunar Loo Challenge czeka 20 tysięcy dolarów nagrody i świadomość, że bez jego pomocy spełnienie potrzeb fizjologicznych astronautów mogłoby być bardzo uciążliwe. 

Używanie toalety w przestrzeni pozaziemskiej nie należy do najprzyjemniejszych czynności. Peggy Whitson, była członkini NASA, podzieliła się spostrzeżeniami na ten temat z portalem Business Insider. – Oddawanie moczu jest stosunkowo proste – opowiada. Jeśli któryś z członków załogi musi to zrobić, powinien skorzystać z lejka wyposażonego w wentylator, który odsysa zgromadzony płyn. Następnie odbywa się jego filtracja i ciecz po ośmiu dniach ponownie staje się wodą pitną dla astronautów. Problemy pojawiają się przy większej potrzebie. – To znacznie większe wyzwanie, bo musisz trafić w bardzo mały cel – uzasadnia Whitson. Łazienka mieszkańców Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS) ma bowiem postać otworu wielkości małego talerza. Po tym, jak astronauci odessają swoje odchody, zostają one zapieczętowane w plastikowej torbie i czekają na następny, większy wyrzut kosmicznych śmieci. 

Sprawa komplikuje się w sytuacji warunków panujących na Księżycu, gdzie w ramach programu Artemis w 2024 r. mają ponownie wylądować ludzie. Podczas serii lotów Apollo nie przemyślano zanadto kwestii potrzeb fizjologicznych. W konsekwencji astronauci oddawali mocz do gumowych rurek przypominających prezerwatywy, które przenosiły go następnie na zewnątrz statku kosmicznego. Do wypróżniania się używali zaś plastikowych toreb z lepkimi pierścieniami wokół obręczy przyczepionych do ich pleców. – Nie istniała żadna kontrola związana z wydzielającym się zapachem, czego załogi po prostu nienawidziły. Trudno było też przeprowadzić cały proces bez pomocy swojego kolegi. Nie chcemy, żeby takie same problemy pojawiły się pół wieku później – tłumaczy Mike Interbartolo, jeden ze współzałożycieli akcji o enigmatycznej nazwie Lunar Loo Challenge. 

O pomoc w wymyśleniu, jak ma wyglądać stacjonarna toaleta na Księżycu, NASA i portal crowdsourcingowy Herox poprosili internautów z całego świata. Łączna pula nagród w konkursie wynosi 35 tysięcy dolarów. Aby zdobyć wyróżnienie, należy do 17 sierpnia przesłać organizatorom projekt urządzenia (opis wraz z dokładną specyfikacją oraz ilustracją), które potencjalnie może pojawić się na powierzchni satelity. Pomysłodawcy przedsięwzięcia wyszczególnili, jakie kryteria powinien spełniać idealny kandydat. Ma działać zarówno w mikro-, jak i księżycowej grawitacji, ważyć nie więcej niż 15 kilogramów, zużywać maksymalnie 70 watów mocy i pracować z poziomem hałasu niesięgającym 60 decybeli. Powinien być też dostosowany zarówno do kobiecej, jak i męskiej anatomii. Ze wszystkimi zastrzeżeniami organizatorów oraz regulaminem można zapoznać się na oficjalnej stronie przedsięwzięcia. 

Interbartolo tłumaczy, że idea konkursu wzięła się z potrzeby wyjścia poza szablonowe myślenie o konstrukcji toalety. – Chcieliśmy wykorzystać siłę tłumu, żeby znaleźć wśród internautów wynalazców-naukowców, którzy spojrzą na problem z innej perspektywy – uzasadnia.