Zobacz animację o Nicolasie Bourbakim – uznanym matematyku, który nigdy nie istniał07.07.2020

Bourbaki stał się bohaterem lekcji na kanale Ted-Ed.

Po wybuchu I wojny światowej elita matematyków we Francji nie powróciła już na swoje uniwersyteckie stanowiska. W perspektywie w kolejnych latach pociągnęło to za sobą dramatyczne dla stanu edukacji skutki – nie aktualizowano m.in. podręczników do matematyki, posługując się tymi przedwojennymi – nieprecyzyjnymi i przestarzałymi od strony językowej.

Grupa utalentowanych matematyków z prestiżowej uczelni École normale supérieure postanowiła więc napisać własne. Młodzi naukowcy uporządkowali wiedzę z dziedziny algebry, teorii mnogości, topologii czy całkowania. Henri Cartan, Jean Dieudonné, André Weil, Claude Chevalley, Jean Delsarte, Szolem Mandelbrojt i René de Possel rozpoczęli wspólną pracę akademicką w 1935 r. Cztery lata później stworzyli pierwszy tom uznawanego do dziś podręcznika Éléments de mathématique.

Kolektywna praca francuskich myślicieli nad współczesnymi zagadnieniami matematycznymi potrzebowała jednak jednego, konkretnego nazwiska. Dlatego naukowcy zdecydowali się stworzyć fikcyjnego rosyjskiego uczonego – Nicolasa Bourbakiego. Pod jego imieniem grupa wydała kolejne tomy słynnego podręcznika. Łącznie powstało 12 ksiąg podzielonych na 28 tomów. W trakcie pracy redakcyjnej do kolektywu dołączali kolejni matematycy. Ostatni tom, poświęcony teorii spektralnej, ukazał się w 1983 r.

Krótki film, ukazujący historię stojącą za fikcyjnym matematykiem, przygotował kanał edukacyjny TED-Ed. To platforma znana z naukowych wykładów prezentowanych w formie przyswajalnych, chwytliwych materiałów wideo, w których praca pedagogów łączy się z twórczością animatorów. Za wyreżyserowanie filmu odpowiadają Luri Araujo i Guilherme Araujo ze studia Província. Materiał lekcyjny przygotował natomiast Pratik Aghor: